Ruh Sağlığı Yasa Taslağıyla İlgili Basın Açıklaması

Basına ve Kamuoyuna
 
Ülkemizde ruh sağlığı alanına özgü tanımlı bir ruh sağlığı yasası bulunmamaktadır. Bu eksiklik başta Türkiye Psikiyatri Derneği olmak üzere ruh sağlığı çalışanları ve bu alanda çalışan meslek dernekleri tarafından çok uzun süredir dile getirilmektedir.
Türkiye Psikiyatri Derneğinin yıllardır mücadelesini yürüttüğü Ruh Sağlığı Yasasının TBMM’de bir kanun teklifi verilmesi ile yeniden ülkemiz gündemine gelmesi önemli ve umut verici bir gelişmedir. Bununla birlikte kanun teklifi sonucu konunun kamuoyu ve basında ele alınış şekli ile ilgili olarak aşağıdaki açıklama ve yasa tasarısının oluş şekli ve gerekçeleri hakkında basını ve kamuoyunu bilgilendirme gereği hasıl olmuştur.

1998 yılından itibaren ruh sağlığı yasası üzerine çalışan derneğimiz bünyesinde 2014 yılına kadar üç ayrı taslak hazırlanmış, kamu kurumları ile paylaşılmış, 2006 yılında derneğimizce hazırlanan taslağa dayalı bir yasa tasarısı bir milletvekili tarafından kanun teklifi olarak sunulmuş ama yasalaşamamıştır. 2014 yılında ise artan ihtiyaç göz önüne alınarak çok kapsamlı bir yasa taslağı üzerinde çalışılma kararı alınmış, uzun ve yorucu çalışmalar sonucunda meclisteki partilere sunulmak üzere yasa diline uygun bir taslak 2015 Aralık ayında hazır hale getirilmiştir. Geçtiğimiz yirmi yıl derneğimiz açısından yasa ihtiyacının tanımlanması, ülkemize özgü ihtiyaçların belirlenmesi, gelişen dünya ile uyumlu yasa taslaklarının oluşturulması ile geçmiş, çalıştaylar düzenlenmiş, konu bilimsel kongrelerde tartışılmış ama en önemlisi ruh sağlığı mevzuatı konusunda ulusal ve uluslararası ölçekte bir birikim elde edilmiştir.

Aralık 2016’da 26. Dönem Milliyetçi Hareket Partisi Aydın Milletvekili ve psikolojik danışman Sayın Deniz Depboylu’nun TBMM’de ev sahipliğinde Türkiye Psikiyatri Derneği, Türk Psikologlar Derneği, Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Derneği, Türkiye Çocuk ve Genç Psikiyatrisi Derneği, Psikiyatri Hemşireleri Derneği, Sosyal Hizmet Uzmanları Derneği, Çocuk Gelişimi ve Eğitimcileri Derneği gibi meslek dernekleri ile hak savunucusu sivil toplum kuruluşu olarak Ruh Sağlığında İnsan Hakları Girişimi Derneği ve hasta temsilcileri bir araya gelmiş, bu toplantıda ruh sağlığı yasası hazırlanması tekrar gündeme gelmiştir.

Türkiye Psikiyatri Derneğinin 2015 yılında son şeklini verdiği yasa taslağı üzerinden yukarıda adı geçen dernek temsilcileri 2017 ve 2018 yıllarını kapsayan bir buçuk yıllık bir süre boyunca, TBMM’de ortak ve düzenli çalışma toplantıları ile taslakta yazılı her bir maddeyi tekrardan ele alarak, yeniden yazarak ve asgari müştereklerde uzlaşarak bir metin hazırlamış, bu metin Aralık 2018’de tüm derneklerce üyelerinin değerlendirmelerine açılmış, gelen eleştiri ve katkılar ile Şubat 2018’de son hali verilmiştir. Bu çalışmalar neticesinde ortaya çıkan Ruh Sağlığı Kanun Teklifi, MHP Aydın Milletvekili Sayın Deniz Depboylu tarafından 02.03.2018 tarihinde TBMM Başkanlığına sunulmuştur.
Ülkemizde temel hak ve özgürlükleri gözeten, insan merkezli, çalışan ve hizmet alan haklarını koruyan, ruh sağlığı alanındaki sınır ihlalleri ve meslek dışı grupların sağlığı hiçe sayan müdahalelerini engelleyecek ve tedavi hizmetlerinden koruyucu önleyici ruh sağlığı uygulamalarını düzenleyecek çağdaş bir yasanın olması, başta derneğimiz olmak üzere herkesin dileğidir.

Ülkemizdeki diğer yasa hazırlıklarından farklı olarak ilk defa yasaya muhatap olacak alandaki tüm grupların dernekleri ve temsilcilerinin mevcut birikimlerini ortaya koyarak, ortak çaba, konsensüs ve meslektaş bir milletvekilinin desteği ile TBMM çatısı altında yazılmış olması, bu yasa teklifini diğer yasa hazırlıklarından ayırmaktadır. Yirmi yıllık birikimini, hazırladığı taslağı ve konsensüs ile oluşturulan metnin oluşumundaki çabası ile Türkiye Psikiyatri Derneği bu kanun teklifinin usul açısından olmasa bile, ilkesel olarak muhataplarından biridir. Hazırlığı sırasında her satırına olduğu gibi kanunlaşma sürecinde de elinden gelen desteği verecek ama aynı zamanda sahiplerinden biri olarak takipçisi olacak, niteliğinin gelişmesi adına çabalarını sürdürecektir.

“Ruh Sağlığı Yasası”nın tekrar gündem olması hepimizi sevindirmekle birlikte bu yasanın gerekçelerinin kamuoyuna gerktiği gibi aktarılamadığı kanaatindeyiz. Ülkemizde şiddetin artmasının ya da ruh sağlığının bozulmasının en önemli ve tek nedeni bir yasanın olmaması değildir. Bununla birlikte eğitimden sağlığa, bilgi erişiminden çalışma yaşamına ve özgürlüklerin kullanımına kadar birçok faktörün toplum ve birey yararı gözetilerek ruh sağlığı koruma, geliştirme ve olumsuzlukları önleme amacı ile yeniden organize edilmesinde bu yasanın faydalı olacağı düşüncesindeyiz.
 
 Kamuoyuna saygı ile duyurulur.
 
Türkiye Psikiyatri Derneği
Merkez Yönetim Kurulu